Onkoloji, immünoterapiler, moleküler biyoloji ve halk sağlığı alanlarında, kanser tedavisinin geleceğini köklü bir şekilde değiştirecek önemli bir bilimsel gelişme duyuruldu. Biyoteknoloji devleri Moderna ve Merck tarafından yürütülen Faz III klinik denemelerin sonuçları, kişiye özel olarak tasarlanmış mRNA kanser aşısının ölümcül melanom vakalarında sağkalım oranlarını artırdığını göstermektedir.
Avrupa Tıbbi Onkoloji Derneği (ESMO) Kongresi öncesinde sızdırılan ve daha sonra şirketlerce resmi olarak onaylanan veriler, aşının pembrolizumab etken maddesi içeren immünoterapi ilacıyla birlikte uygulandığında kanserin nüks etme riskini %42 oranında azalttığını ortaya koymaktadır.
BAĞIŞIKLIK SİSTEMİNE KANSER HÜCRELERİNİ TANIMA TALİMATI VERİLİYOR
“İntismeran” adı verilen bu kişiselleştirilmiş mRNA aşısı, hastalığın gelişmesini engellemeyi amaçlamak yerine tümörleri cerrahi müdahale ile çıkarılmış ancak kanserin yeniden ortaya çıkma riski yüksek olan hastalar için uygulanmaktadır.
Tedavi protokolünde, her hastadan alınan tümör biyopsisi ile DNA ve RNA dizilimi yapılmaktadır. Kanserli hücrelerdeki mutasyonlar sonucu oluşan ve “neoantijen” olarak adlandırılan protein yapıları tespit edilmektedir. Kişiye özel olarak hazırlanan mRNA aşısı vücuda enjekte edildiğinde, bağışıklık sistemine bu neoantijenleri tanıması için talimat verilmektedir. Böylece beyaz kan hücreleri, benzer mutasyona sahip tümör hücrelerini hedef alarak yok etmektedir.
157 TIP MERKEZİNDE 1.137 HASTA ÜZERİNDE DENENDİ
Avustralya Melanom Enstitüsü’nden klinik deneme lideri Prof. Dr. Georgina Long, çalışmanın 157 farklı tıp merkezinde toplamda 1.137 hasta üzerinde gerçekleştirildiğini bildirmektedir. İleri evre melanom hastalarında yalnızca immünoterapinin yetersiz kaldığı durumları hedeflediklerini belirten Long, 25 aylık takip sürecinde kombinasyon tedavisinin ciddi bir yan etki oluşturmadığını ifade etmiştir.
Uzmanlar, onkoloji alanında %10’luk bir risk azalmasının bile önemli bir başarı sayıldığını belirtirken, %42’lik bir düşüşün ise tıp tarihinde devrim niteliğinde olduğunu vurgulamaktadırlar.
LOJİSTİK ZORLUKLAR VE ÜRETİM MALİYETLERİ AŞILMAYI BEKLİYOR
Heyecan verici klinik bulgulara rağmen, kişiselleştirilmiş mRNA aşılarının küresel çapta yaygınlaşmasının önünde bazı teknik engeller bulunmaktadır. Queensland Üniversitesi’nden genetikçi Seth Cheetham, her hastaya özel aşı üretmenin zaman alıcı ve son derece maliyetli olduğunu ifade etmektedir.
Hastadan doku örneği alınması, Massachusetts’teki laboratuvarlara gönderilmesi, genetik dizilimin yapılması ve kişiye özel aşının üretilip hastaneye ulaştırılması haftalar almaktadır. Bazı durumlarda aşı henüz üretim aşamasındayken kanserin yeniden nüksettiği gözlemlenmişken, araştırmacılar lojistik süreçleri hızlandıracak yeni yöntemler üzerinde çalışmalarını sürdürmektedir.